29 kwietnia przeżywamy ustanowiony przez Konferencję Episkopatu Polski Dzień Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego w czasie II wojny światowej. Dzień ten jest kontynuacją corocznego dziękczynienia księży – więźniów Dachau – za wyzwolenie obozu, które miało miejsce 29 kwietnia 1945 roku.

W okresie II wojny światowej obóz koncentracyjny w Dachau stanowił główne miejsce zsyłki dla duchowieństwa różnych wyznań: katolickiego, protestanckiego oraz prawosławnego. Spośród około trzech tysięcy uwięzionych tam katolickich hierarchów, księży, diakonów i zakonników, blisko tysiąc osiemset osób pochodziło z Polski. Niemal połowa z nich poniosła śmierć męczeńską, a najdotkliwsze straty odnotowały diecezje: poznańska (147 ofiar), włocławska (144) oraz łódzka (112).

W obliczu realnego zagrożenia likwidacją obozu, polscy duchowni zdecydowali się na akt ufności, zawierzając swój los świętemu Józefowi. Złożyli uroczyste ślubowanie, że w zamian za przetrwanie będą corocznie pielgrzymować do jego sanktuarium w Kaliszu. Wyzwolenie obozu nadeszło 29 kwietnia 1945 roku. Ocaleni polscy kapłani pozostali wierni swojemu przyrzeczeniu i do końca życia regularnie odwiedzali kaliskie sanktuarium, dziękując za uratowanie życia.

Dziś ta historyczna obietnica nadal trwa. Współczesne pielgrzymki do sanktuarium św. Józefa, odbywające się z okazji Dnia Męczeństwa Duchowieństwa Polskiego, stanowią żywy wyraz hołdu i pamięci o wszystkich tych, którzy doświadczyli obozowego uwięzienia.

Wśród więźniów obozu w Dachau znajdowali się nasi współbracia – orioniści. Śmierć męczeńską ponieśli tam błogosławiony ks. Franciszek Drzewiecki FDP i ks. Robert Szulczewski FDP. Więzieni byli ks. Henryk Demrych FDP i ks. Józef Kubicki FDP.

Losy orionistów w obozie Dachau opisał ks. dr Tomasz Krystian Wiśniewski FDP w artykule „Polscy orioniści w obozie koncentracyjnym w Dachau” (Saeculum Christianum: pismo historyczno-społeczne 18/2, 179-194, 2011). Zachęcamy do lektury tego tekstu – LINK.

Grafika: ipn.gov.pl