Ks. Michał Szwemin – kapłan, pedagog i badacz kreatywności młodzieży zagrożonej wykluczeniem

7 stycznia, 2026

Ks. Michał Szwemin należy do grona tych duchownych, którzy łączą posługę kapłańską z głębokim zaangażowaniem w edukację, wychowanie i wsparcie młodzieży znajdującej się na marginesie życia społecznego. Jego droga naukowa i duszpasterska jest przykładem konsekwentnego poszukiwania odpowiedzi na pytanie, jak skutecznie towarzyszyć młodym ludziom w kryzysie i jak tworzyć przestrzeń, w której mogą odkrywać własny potencjał.

Studia na Akademii Pedagogiki Specjalnej w Warszawie
Swoją formację akademicką ks. Szwemin związał z Akademią Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie — uczelnią o wieloletniej tradycji kształcenia specjalistów w zakresie pedagogiki, psychologii i pracy socjalnej. To właśnie tam rozwijał swoje zainteresowania resocjalizacją, pedagogiką twórczości oraz mechanizmami wspierania młodzieży zagrożonej wykluczeniem.

APS stała się dla niego miejscem, w którym mógł połączyć doświadczenia duszpasterskie z wiedzą naukową, a także przestrzenią do prowadzenia badań nad procesami wychowawczymi w środowiskach trudnych.

Doktorat: „Doświadczenia resocjalizacyjne a kreatywność młodzieży nieprzystosowanej społecznie”
W grudniu 2025 roku ks. Michał Szwemin obronił rozprawę doktorską zatytułowaną „Doświadczenia resocjalizacyjne a kreatywność młodzieży nieprzystosowanej społecznie”. Praca ta stanowi ważny wkład w polską pedagogikę resocjalizacyjną, łącząc analizę teoretyczną z badaniami empirycznymi.

Główne założenia i znaczenie pracy
W swojej rozprawie ks. Szwemin podjął próbę odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób różne formy oddziaływań resocjalizacyjnych wpływają na rozwój kreatywności u młodych ludzi, którzy z różnych powodów znaleźli się poza głównym nurtem życia społecznego. Zwrócił uwagę, że:

kreatywność może pełnić funkcję czynnika ochronnego, pomagającego młodzieży w budowaniu pozytywnej tożsamości, odpowiednio zaprojektowane działania resocjalizacyjne mogą wzmacniać twórcze myślenie, ekspresję i poczucie sprawczości, młodzież nieprzystosowana społecznie często posiada niewykorzystany potencjał, który ujawnia się dopiero w bezpiecznym, wspierającym środowisku.

Praca ks. Szwemina wpisuje się w nowoczesne podejście do resocjalizacji, które odchodzi od modelu represyjnego na rzecz modelu rozwojowego, opartego na relacji, dialogu i twórczej aktywności.

Znaczenie jego dorobku
Doktorat ks. Szwemina to nie tylko osiągnięcie akademickie, lecz także narzędzie, które może realnie wpływać na praktykę resocjalizacyjną w Polsce. Jego badania pokazują, że kreatywność nie jest luksusem, lecz jednym z kluczowych elementów procesu wychowawczego — szczególnie tam, gdzie młody człowiek zmaga się z trudnościami, brakiem akceptacji czy poczuciem bezradności.

To już drugi doktorat, który zdobył ks. Michał Szwemin. Pierwszy napisał i obronił na Papieskim Uniwersytecie Gregoriańskim w Rzymie w dziedzinie teologii biblijnej, pisząc pracę pt. „Il Profeta rifiutato e acclamato. Gesù, profeta, nel Vangelo di Luca (Nazaret, Nain, Emaus)”.
Ks. Michał, na co dzień mieszka w Malborku i pracuje w Parafii św. Jana Chrzciciela, na Starym Mieście. Łączy umiejętnie w swoim codziennym życiu wrażliwość biblijną i pedagogikę, szczególnie w pracy duszpasterskiej. Poza tymi codziennymi zajęciami, jest również zaangażowany w remont świątyni, która liczy sobie ponad siedem wieków i należy do kompleksu zamkowego w Malborku.